Ana içeriğe atla

bir kez daha sayısal karasal televizyon

Barselona yayın kulesiTibidabo Barselona
Bu konu üzerine blogda bugüne kadar 99 yazı yazdım. Yüzüncü yazıda ilk 99 yazıda savunduğum herşeyi bir kez daha mı düşünsek diyorum. Fazla merakta bırakmadan başlayayım derdimi anlatmaya:
İlk 99 yazıyı okumanızı beklemediğim için kısacık bir özet geçeyim. Daha kolay okunacağını umarak maddeler halinde yazayım dedim.
Konu neydi?
Karasal ortamda, yani çatımızdaki "kılçık" anten ya da televizyonlarımızın üzerindeki "tavşan kulağı" anten ile aldığımız, televizyon yayınlarının yeni teknolojiye uygun hale getirilmesi. Teknik ifadesiyle analog karasal televizyon yayınlarının sayısallaştırılması. 
Neden böyle bir şeye gerek duyuldu?
İki nedeni var. Öncelikle televizyon yayınlarının kalitesi arttı. Daha net görüntüler, daha büyük ekranlarda izlenebilecek kadar net görüntüler ve daha daha büyük ekranlarda daha daha ayrıntılı renklerin izlenebileceği kadar net görüntüler. Teknik ifadesi ile PAL yayınlar önce standart definition (SD), ardından high definition (HD) ve son olarak Ultra High Definition (UHD ya da UHD 4K) haline döndü. Bu yüksek kaliteli içeriği iletebilmek için "kıt kaynak" olan frekansı daha verimli kullanmak gerekliydi. 
İkinci neden gene bu "kıt kaynak" frekans ile ilgili. Mobil iletişim teknolojisindeki gelişmeler ve artan frekans ihtiyacı, analog televizyon yayınlarının kullanmakta olduğu UHF bandını talep etmeye başladı. Bandın üst bölümünden kırpmalar yaşandı bile. 2023 yılında düzenlenecek WRC toplantısında 470 - 960 MHz bandının tümünün yeniden değerlendirilmesine karar verildi (Konu ile ilgili bir yazı yayınlamıştım Temmuz 2016'da)
Ne önerildi?
Dünyanın farklı coğrafyalarında farklılık olsa bile, özünde analog karasal yayınların "sayısallaştırılması" önerildi. Bizi ilgilendiren Avrupa coğrafyasında DVB-T MPEG2 sıkıştırma ile başlayan sayısallaştırma süreci, DVB-T2 MPEG4'e ve son olarak DVB-T2 HEVC'ye evrildi. Bugün için Avrupa çapında sayısal karasal televizyon şebekesini kurmamış tek ülkeyiz, eğer yanlış bilmiyorsam.
Gaudi'nin eserlerinden
yazı çok renksizdi :)
Peki biz neden yapmadık?
Sorunun kısa bir yanıtı yok. Epey maceralı bir tarihi var ülkemizde sayısal karasal televizyon yayıncılığının. Konu ile ilgili zamanında Elektrik Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen ve benim de Odamız adına konuşmacı olduğum 19 Nisan 2013 tarihli panelde ve 26 Aralık 2013 tarihli çalıştayın birinci ve ikinci oturumlarında uzun uzun tartışmıştık.
Bugün ne değişti?
Gelelim 100. yazının konusunda. Aslında "bugün" için değişen bir şey yok. Ancak "yakın gelecek" için söylenecek çok şey var. Tüm iletişim sistemlerini etkileyecek o oyunu değiştirecek olan, daha afilli ifadesiyle: "GAME CHANGER", yakında gelecek: 5G.
Ülkemizde 4,5 G olarak tanıtılan LTE Advanced, hatta ondan önce 3G zamanlarında bile var olan bir özellik, MBMS, ya da gelişmiş sürümü ile eMBMS, 5G'de bambaşka şekle girmeye namzet. 
bu Gaudi'nin değil
Nedir bu eMBMS?
En basit anlatımıyla mobil iletişim şebekesinin tek noktadan çok noktaya yayın yapabilir şekilde kullanılmasına olanak veren teknoloji diyebiliriz. Malum bu mobil şebeke, özünde noktadan noktaya iletişim için kullanılıyor. Oysa "broadcast"te bize noktadan (vericiden) çok noktaya (dinleyici-izleyici) iletişim gerekli. Bu sayede kullanıcı sayısından bağımsız olarak her talep edene hizmet ulaştırılabiliyor. 3 ve 4G'de stadyumlarda dahili yayınlar gibi uygulamaları bulunan eMBMS, 5 G şebekesinde tüm sayısal karasal yayınları (radyo ve televizyon) taşıyabilir şekilde tasarlanmaya açık gibi duruyor. Konuyla ilgili 2015 tarihli bir yazıma da göz atabilirsiniz
Teknolojik fırsat penceresi
Yazıyı buraya kadar okuduysanız müjde, bitmesine çok az kaldı :) Teknolojik fırsat penceresi iktisattan bir terim. Ülkeler arasında gelişmişlik farkı, kimi durumlarda az gelişmiş olan ülkenin lehine durumlar yaratabiliyor. Bu gibi durumlarda az gelişmiş ülke, bu farkı kapatmak için bir "pencere" açmış oluyor. İşte halihazırda karasal yayın iletimi konusunda teknolojik fırsat penceresini yakalamış olabiliriz. Avrupa'nın bir çok ülkesinde karasal televizyon iletimi için hem DVB-T hem DVB-T2 şebekeleri kuruldu. Karasal radyo dağıtımı için ise FM'in yanında kimi ülkelerde DAB, kimisinde DAB+, Birleşik Krallık'ta ise hem DAB hem DAB+ şebekeleri kuruldu. Elbette bu şebekelerin bir ekonomik ömürleri var. Bu şebekelerden yayın alan milyonlarca insan var ve onların bu yayınları alabilmek için harcadığı milyarlar var. Oysa ülkemin böyle bir derdi yok. Ne televizyonda ne radyoda sayısal karasal şebekemiz var. Sadece deneme amaçlı yapılan bir kaç yayın mevcut. Bu durumda 5G ile karasal sayısal yayıncılığa geçişin önündeki "mevcut şebekelerin ekonomik ömürleri" sorumuz da yok! Bundan güzel teknolojik fırsat penceresi mi olur?

Yorumlar

Adsız dedi ki…
Selam Özgür Bey,

Bu yazınızda 2015 tarihli eMBMS yazınıza gönderme yapmışsınız. Ancak eMBMS yazınızda, İngilizce açıklamaları saymazsak Türkçe doyurucu hiç bir açıklama yok.
Bu mesajı yazmama sebep; gerçekten de sayısal yayıncılığın ülkemizde gecikmiş olması, en son teknolojiyi kullanmak adına, fırsatı da beraberinde getirdi.

Hasılı; eMBMS konusunda Türkçe doyurucu açıklamalar yaparsanız memnun oluruz.

Bir de aynı açıklamaları şurada da yaparsanız, yazılarınızdan daha çok kişi yararlanabilir ; _https://forum.donanimhaber.com/dvb-t-dvb-t2-ana-konu--44270266-55

İlginiz için şimdiden teşekkürler.
Unknown dedi ki…
Kıymetli yorumunuz için teşekkür ederim. eMBMS ile ilgili Türkçe açıklamalar yayınlamak isterdim. Ancak bu konudaki bilgim böylesi açıklamalar yapmak için yeterli değil. Sayısal karasal televizyon yayıncılığı konusunda çalışırken eMBMS'in (LTE günlerinden kalan bu teknoloji 5G'de nasıl ele alınacak tam netleşmiş değil) bir seçenek oluşturabileceğini düşündük. İlgili, yetkili yerlere konuyu aktardık.
Forum Donanım Haber, benim de başvurduğum kaynaklardan bir tanesi. Yazılarımı paylaşmanızda hiçbir sakınca yok. Ancak, ben forum ortamında pek yazmak istemiyorum. Kendimce sebeplerim var, belki bu konu üzerine ayrı bir blog yazısı yayınlarım.
Hülasa, 5G / eMBMS konularında daha doyurucu bilgiler edinirsem mutluluk ile paylaşacağım.
İlginiz ve yorumunuz için tekrar teşekkürler
Adsız dedi ki…
Bir önceki mesajımı gönderdikten sonra, Google'da araştırma yaparken, şöyle bir kaynak buldum ;
http://iftv.org/Content/files/Sunum/Murat%20Kuran.pdf

Bu kaynağa göre Kule A.Ş. İstanbul Çamlıca kulesi için, DVB-T2 ekipmanlarına yatırım yapmış görünüyor.

Ekipman edinimlerini dikkate aldığımızda, ülkemizde sayısal yayıncılığın DVB-T2 olarak başlayacağı izlenimi edindim.
Unknown dedi ki…
Murat Bey'in sunumunu yerinde izlemiştim. Zaten RTÜK 23 Aralık 2018 tarihinde ihale yönetmeliği yayınlayarak DVB-T2 olacağını resmi olarak ilan etti. Bu tercih doğru müdür sorusu bence hâlen tartışmalı...

son 7 günün en çok görüntülenen ilk 10 yazısı

Televizyon Öldüren Eğlence / Neil Postman

Amerikalı yazar ve medya teorisyeni Neil Postman'ın 1985'te kaleme aldığı ünlü eseri Amusing Ourselves to Death, Osman Akınhay'ın çevirisi ile Ayrıntı yayınlarından çıkmış. İlk baskısı 1994 yılında yapılan kitabın benim okuduğum 2010 yılında yapılan 3. baskısıydı. Geniş kaynakça ve dizini ile birlikte 195 sayfalık kitap iki ana bölümden oluşuyor. İlk bölümde televizyona gelinceye kadar iletişim dünyasının geçirdiği evreler ve her yenilik ile günlük yaşamdaki değişiklikler irdeleniyor. İnsanların sadece yakın çevrelerinde olup bitenden haberdar oldukları, şehrin, ülkenin ve dünyanın geri kalanından bihaber oldukları dönemleri hayal etmek bile zor günümüzde. Telgrafın keşfiyle işler değişmiş. 27 Mayıs 1844'te Amerika'da ilk telgraf hattının kurulmasından yalnızca dört yıl sonra Associated Press'in kurulmasıyla "bütün ülkede hiçbir yerden gelmeyen, özel olarak hiç kimseye hitap etmeyen haberler ağır basmaya başladı" (s.80)
Postman, günümüzden 25 yıl önce y…

Kereviz çorbası tarifi

Mutfak işleri terapi gibi geliyor bana. Sadece pişirmek değil, bulaşığın yıkanması, derlenip toplanması, baharatlar ve bakliyatları düzenlemek... Kısaca mutfaktaki her şey.  En çok heyecanlandıran ise denemeler... Ölçüsüz, herşeyin "göz kararı", "bir çimdik" ile tarif edildiği denemeler... Bu tür denemelerin tek kusuru, tekrarının zorluğu. Göz, kendi gözünüz de olsa, aslında her seferinde başka baktığı için, onun "kararı" da farklı oluyor :) İşte bir cumartesi sabahında giriştiğim kereviz çorbası, böyle bir deneme. Sonuçtan memnun olunca, paylaşmak istedim... Malzemeleri sıralayayım öncelikle: Orta boy kuru soğan, iki kereviz, kerevizlerin yaprakları (saplarını kullanmadım ama maydanozdaki gibi yaprakları kullandım), tane kimyon (tane dediğime bakmayın, toz olmayan anlamında tane diyorum), tuz, zeytin yağı,  1 portakal ve 1 limonun suyu, "biraz" erişte ve "biraz" yulaf ezmesi... İşe soğanı doğrayıp tencerede biraz su eşliğinde haşlayarak b…

neden olmuyor - 1

15 senedir süren blog yazılarında, geçtiğimiz günlerde aldığım bir karar doğrultusunda, blogun çatısını oluşturan konu olan "teknik" etiketli yazıları sonlandırınca ne yazsam diye düşündüm bir süre. Kitap, gezi ve mekân, "teknik" etiketini izliyor ve bunlara dair yazmak için ya okumak, ya da gezmek gerekiyor. Her ikisini de yapmak kolay değil :) Bir süre düşündükten sonra, bir sabah yürüyüşü sırasında geldi aklıma: Neden Olmuyor? sorusu üzerine bir dizi yazmak...  Madem bu ilk yazı, o zaman sorunun kendisini irdeleyerek başlayayım. Etrafınızda siz de duymuşsunuzdur, belki siz de söylediniz defalarca...  Neden olmuyor? Konu ve durum farklı olsa bile soru pek değişmiyor ne yazık ki. Kimi zaman futbol kulüplerinin başarısı, kimi zaman üniversiteye giriş sınavında matematik sorularındaki sonuçlar, kimi zaman servetin dağılışının bozukluğu ve insanların bu durum karşısındaki tepkisizliği... Benim bu diziyi yazmaktaki amacım da bu ol(a)mayışın nedeni üzerine kafa yormaya dave…

İkinci PİK raporu. Kilo verme projesi nasıl gidiyor?

İlk ayın sonudaki değerlendirme raporunda, aşağıdakileri yazmıştım:
Mâlum, 22 Ocak 2019'da, ilân ettiğim kararım ile kilo verme projeme resmen başladım. Hedefim öyle ulaşılmaz değil, en azından umutluyum :) Diyelim ilk kilom 75 olsun, bunun ilk ay sonunda, %2'sinden kurtulmuş olmak istiyorum. Başka bir değişle, bu sabah tartıda 73.5 kg görmek idi hedefim. merak ediyorsunuz biliyorum, ki ben de fazlasıyla merak ettim... ve, sonuç, 73.6 kg. hedef şaştı mı? kesinlikle,  ama en azından aşağı doğru bir hareket başladı. borsacı tabirleri ile bence 75 kuvvetli bir dirençti, aşağı yönlü harekette. O kırılınca, 70'e kadar inerim. Ancak 70'te çok güçlü bir destek var pastalar/börekler/simitler... Bakalım, hedef ilk günkü gibi, 5 ay sonunda toplam 7.5 kg, yani ilk kilomun %10'u kadar, zayıflamak...
Bu ay boyunca, 73,6 ile başlayan ve 72'ye evrilmesini umduğum bir yolculuk oldu. Merak içerisinde, her hafta çıktığım tartıda, gördüğüm rakamlar, pek umut vaadetmiyordu. Ay ortasında 76 s…

İttihat ve Terakki Tarihinde Esrar Perdesi / Mustafa Ragıp Esatlı

Kitabın tam adı İttihat ve Terakki Tarihinde Esrar Perdesi ve Yakup Cemil Niçin Öldürüldü? Alt başlık olarak, eserin ilk sayfasında, Balkan Savaşından Birinci Dünya Savaşı sonuna kadar İttihat ve Terakki Komitesi'nde gizli çatışmalar ifadesine yer verilmiş. Yakın tarih merakım sayesinde bulup okuduğum bu eserin yazarı Mustafa Ragıp Esatlı, kitapta konu ettiği dönemin canlı tanıklarından. 1896 doğumlu Esatlı, İmge Kitabevi'nin web sayfasındaki bilgilere göre, Hürses, İkdam, Haber ve daha pek çok gazetenin çeşitli bölümlerinde görevler alarak çalışmış. Daha sonra Akşam gazetesine geçen Esatlı, 1928 yılından 1953 yılına kadar haber şefi olarak bu gazeteden ayrılmamış. Kitabın, Hürriyet Yayınları'nca 1975 yılında yapılan baskısını okudum. Esatlı, eseri 1930 yıllarında Akşam gazetesinden tefrika edilmesinin ardından kitap olarak yayınlamış. Yayınlandığı zaman, dönemin tanıklarının bir çoğu hayatta olduğu için çok ses getirmiş.  29 Mayıs 1913 çarşamba sabahı, Babıâli Baskını sonr…

Beyninize Hoş Geldiniz / Sandra Aamodt - Sam Wang

NTV Yayınları'ndan Şubat 2011'de ilk baskısını yapan kitabın, aynı ay yapılan üçüncü baskısını okudum. Popüler bilim kitabı olarak adlandırılabilecek bir eser. İşin doğrusu, kitabın konusu, yani beyin, herkesin ilgisini çeken bir organ. Gizemli, mucizevi, etkileyici ve az bilinip çok konuşulan organların başında geliyor. Hâl böyle olunca beklenti yükseliyor, en azından benim beklentim epey yüksekti.  322 sayfa ve 6 bölümden oluşan kitap, haftalarca elimde süründü. Bu sürünmenin sebebi üzerine düşününce fark ettim ki kitap, dergi yazıları gibi hazırlanmış. Bu tasarımın bir adı da vardır muhtemelen. Ben adını bilmediğim için tarif edeyim: Dergi yazılarında, diyelim bir söyleşi yapılıyor, anlatıcının sözlerinin arasına farklı zemin rengi kullanılarak, ara bölümler eklenir. Bu ara bölümlerde, anlatıcının bahsettiği konulara ek bilgiler sunulur. Dergi ve gazetelerin pazar günlerindeki yazılarda keyif veren bu "ek bilgi pencereleri" söz konusu bir kitap olunca, okuma ahengi…

Tembellik Hakkı / Paul Lafargue

Hepi topu 68 sayfalık bu kitapçığı okumamın, neredeyse bir ay süreceğini söyleseler ihtimal vermezdim. Yeni yılla birlikte elime aldığım bu sarsıcı risale, Mehmet Köle'nin tercümesiyle Zeplin düşünce yayınlarından Aralık 2014 yılında çıkmış. 1842 - 1911 yılları arasında yaşamış Lafargue. Tembellik Hakkı ismiyle yayınlanan bu eserinin gerçek ismi biraz daha uzun: Tembellik Hakkı 1848 Çalışma Hakkı'nın Çürütülmesi. 
Fransız Devrimi ve ardından yaşanılanlar, çalışmanın kutsanması, burjuva ahlakı ile Protestan ahlakının insanların çalışma dışında bir etkinliğe zaman ve enerjisiz kalmalarına yol açmadaki birlikteliği eserin başlıca konuları. Lafargue, Louis Blanc'ın 1848 yılında yayınladığı Çalışma Hakkı adlı eserine yanıt niteliğinde kalem almış risalesini. Bir Felaket Dogması, Çalışmanın Kutsanması, Aşırı Üretimi Müteakiben, Yeni Bir Makamda Yeni Bir Şarkı ve Ek olmak üzere dört ana bölüm ile eklerden oluşuyor. 
Çalışma, günümüzde de kutsanıyor. İnsanca bir durum olmadığının fa…

yeni düzen... yeni beyaz yakalı

Yaklaşık 25 senedir, çalışma hayatının içerisindeyim. Bu süreçte epey değişiklikler gördüm. Çok daha radikal bir takım değişikliklerin de yaşanacağını düşünüyorum. Bu yazımda, bu değişikliklerin neler olabileceğine dair öngörülerimi paylaşmak istedim. Maddeler halinde sıralayacağım: Üniversite mezunu olmanın getirdiği avantajlar kayboldu ya da kaybolmak üzere. Artık o kadar çok üniversite ve o kadar çok üniversite mezunu var ki, üniversite mezunuyum demek, bugün için okuma yazmam var demek kadar doğal ve sıradan.Uzaktan çalışma, esnek zamanlı çalışma, proje bazlı çalışma gibi isimler altında süren dağıtık ve atomize iş gücü çalıştırma modeli yaygınlaşacak.  Bu model, kapitalizmin sıkıntıya giren sermaye birikim modeline can suyu verse bile sorunu çözmek için yetersiz kalacak. Birbirini fiziksel olarak hiç görmemiş ekipler, gelişmiş iletişim olanakları sayesinde, gene fiziksel olarak hiç bulunmadıkları bir ülkedeki X şirketi için hizmet üretecekler. Bu arada son derece sıkı iş yasaların…

İttihat ve Terakki'nin Son Yılları (1916 Kongre Zabıtları)

Yakın tarihimize ilgimi artık biliyorsunuz. Özellikle İttihat ve Terakki Cemiyeti dönemini anlayabilmek adına okuyorum sürekli. Bu sayede, araştırmacıları heyecanlandıracak bir kütüphaneye sahip oldum diyebilirim. İleride akademik çalışma yaparsam, bu birikim çok işime yarayacak. Merakım bu kez beni Nehir Yayınları tarafından 1992 yılında basılan Hatıralarla Yakın Tarih serisinden İttihat ve Terakki'nin Son Yılları adlı esere götürdü. Kitabın yazarı yok, haliyle. Ancak yayına hazırlayan ve sadeleştiren bir isim var: Eşref Yağcıoğlu. İttihat ve Terakki Cemiyeti, toplam 8 kongre gerçekleştirmiş. Her kongresi, ülkemiz tarihi için son derece önemli sonuçlar içeriyor. Kitapta konu edilen 1916 yılında, yani Birinci Cihân Harbi'nin üçüncü senesinde, düzenlenen yedinci kongresi. Hem Kongre zabıtları hem de Kongre sonrası Tanin gazetesinde çıkan yazılardan derlemeler yer alıyor kitapta.  Yağcıoğlu'nun sunuş yazısı, konuya yabancı olanlar için yetersiz. Belki böylesi bir kitabın başına…

Eymir gölü yolunda keyifli bir mekan: Özgür Bahçe

Türkiye Radyo Televizyon Kurumu'nun ORAN sitesindeki yerleşkesinin yanından incecik bir yol ilerler. 2005 yılında Kerkük'te görevi esnasında geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybeden TRT kameremanı Mustafa Ünal'ın anısını, ismiyle yaşatan bu sokak ORAN'dan Eymir gölü kenarına iner. Sokaktan aşağıya indiğinizde sağınızda ODTÜ'nün yerleşkesi içerisinde yer alan Eymir Gölü tesisleri bulunur. Sağa dönmeyip ilerlediğinizde sola doğru, gölden uzaklaşıp köylere doğru ilerleyen bir yol görürsünüz. İşte Özgür Bahçe bu yol üzerinde sağınızda kalıyor. Sırtını bir tepeye veren bahçe çimle kaplı. Çocukların oynaması için bir kaç oyuncak var. Bahçenin geniş bir otoparkı var. Kapalı mekanı, havanın dışarıda oturmaya izin vermediği günler için ideal. İçerideki sobalar, size eski günleri hatırlatacak.
Eymir yakınlarındaki bahçeler genellikle gözleme, semaver, köfte sunarken Özgür Bahçe alkollü içecekler ve ızgaralarıyla öne çıkıyor. Fiyatlar, kent içerisindeki yerler kadar. Köft…